Dili-Diresaun Geral Servisu Migrasaun liu husi adidu Migrasaun iha Xina, servisu hamutuk no Autoridade seguransa Xina, haruka fila tan sidadaun feto Timor oan nain 13 ne’ebe halao servisu ilegal, ohin to’o iha Timor ho aviaun Citilink no Sriwijaya Iha Aeroporto Internasional, Nicolau Lobato. Liu husi servisu hamutuk entre Governu Timor-Leste ho Governu Xina, hodi kombate trabalhador ilegal, konsege haruka fila tan feto Timor-oan na’in 13, ne’ebé ba serbisu ilegál iha Xina, tanba konsidera halo violasaun ba vistu, hodi uza vistu turista hodi halao fali servisu hanesan empregada domestika, iha sidade Fujian, Xina. Atu informa ba públiku katak, ita nia maluk Timor-oan nain13, ne’ebé husu Autoridade Xineza haruka fila mai tanba sira viola vistu, iha indikasaun rekrutamentu traballadores ilegal, ne’e mak sira prosesu iha Xina haruka sira mai, ne’ebé ida ne’e prosesu kontinuasaun iha fulan Dezembru tinan 2018 haruka nain hitu no iha fulan fevereiro 2019 haruka tan nain sia fila mai Timor-Leste esplika Diretor Geral Interinu, Servisu Migrasaun Inspetór Xefe Luis Barreto, ba Jornalista sira iha Aeroportu Internasionál Nicolau Lobato Comoro Díli. Nia hatutan, Timor-oan sira durante iha Xina servisu nudar pembantu ruma tanga (Le: empregada domestika), enkuantu ba Timor-oan mane ida ne’ebé mak sai nudar autor hodi fasilita Timor-oan sira hodi ba servisu iha Xina, Polísia Xina detein ona iha Xina hodi submete ba prosesu invistigasaun, tuir lei ne’ebé mak vigora iha nasaun refere. Sidadaun timor oan ne’ebe ohin deporta fila mai Timor, balun servisu fulan sia e balun tinan ida. Konaba atendimentu iha Xina lao diak tebes, tanba iha reprezentante estadu Timor-Leste nian liu husi Embaixada Timor-Leste ho Adidu Migrasaun, Komandante Mariano dos Santos ne’ebe iha koperasaun diak ho autoridade Xina sira hodi halo prosesu tomak ba sidadaun timor oan sira. Entertantu, traballadora, Joviana de Fatíma José, sente kontente tanba maske ba servisu ilegál maibé fila mai ho fasilita husi Governu Timor-leste. “Ha’u sente kontente tebes, tanba Governu iha duni interese ba ami depois hodi buka tuir ami, oras ne’e dadauk ami to’o ona iha Timor, tanba ami rasik hakat ain husi Timor ba Xina lahatene ami ne’e servisu ilegál, maibé ami servisu tiha fulan balun foin mak hatene ami servisu ilegál no ida ne’e mak ami hotu halo grupu hodi buka dalan mai Timor-oan no oras ne’e hela nain rua mak sei iha hela Xina. Joviana Fatíma José, nia hatutan durante servisu iha Xina fulan ida sira hetan salariu U$ 500.00 no ba mane U$ 600.00. “Iha Xina ami servisu nudar atan ba ema, maibé ita nia maluk Timor oan balu iha ne’eba, dehan fali ami servisu hanesan “sex slaves”, ida ne’e ami la simu tanba, ami iha ne’eba servisu hanesan atan ba ema oinsa atu bele suporta ami nia familia, nudar hau rasik oan kiak atu suporta hau nia alin sira”. hatete Joviana Fatíma José. #Fati












